Big City Nights Pt.1: Antwerpen

Pictures by Simon Leloup / Annika Wallis

Share

De recente beslissing van de Gentse burgemeester Mathias De Clercq om Kompass vier maanden te sluiten toont aan dat politiek en nightlife nog lang niet met de neuzen in dezelfde richting staan. De Gentse club is geen alleenstaand geval. Het wringt regelmatig tussen het nachtleven en de lokale overheid. Beschouwt de politiek clubs, cafés en festivals vooral als overlast of ziet ze ook het potentieel ervan? Kortom, hoe gaan onze grootsteden om met het nachtleven op hun grondgebied? Voeren ze een specifiek 'nightlife' beleid en welke plaats neemt dit in in hun algemeen beleid? Welke relatie onderhoudt de lokale politiek met de belangrijkste spelers van het nachtleven? Is er een continue dialoog of gebeurt dit enkel als er zich problemen voordoen? Wat denkt de stad van een nachtburgemeester zoals in Amsterdam of Berlijn? Zijn vergunningen voor 24 uur een optie of is men hiertegen gekant? Wij legden deze vragen voor aan de beleidsmakers van verschillende grootsteden in ons land. In dit eerste artikel laten we Johan Vermant, woordvoerder van  het kabinet van burgemeester De Wever aan het woord.

Welke plaats neemt het nachtleven in in het algemeen beleid van Stad Antwerpen?

"De belangrijkste ambitie van het stadsbestuur is om het uitgaansleven te verzoenen met de leefbaarheid van de buurt. Dat is in bepaalde stadsdelen - zoals het Eilandje, dat in volle ontwikkeling is - niet evident. We volgen dat dan ook zo goed mogelijk op met zowel uitbaters als bewoners. Daarvoor hebben we een stedelijke horecamanager die structurele overlegmomenten heeft met bepaalde groepen uitbaters van bijvoorbeeld studentencafés. Zij is ook een aanspreekpunt voor grotere clubs, maar daar is enkel ad hoc overleg mee. De meeste clubs hebben wel een vaste contactpersoon bij de lokale politie."

"Daarnaast voorziet het huidige bestuursakkoord de introductie van een Safe Party Label. Hierbij zullen stad, politie, de uitgaanssector en de taxisector nauw samenwerken aan een veilig uitgaansleven. We stellen convenanten op waarin we aan uitbaters vragen we om zelf de rust in de openbare ruimte te bewaren en systematisch problematische bezoekers te weren. Op basis van politievaststellingen kunnen problematische bezoekers een plaatsverbod opgelegd krijgen. Uitbaters die zo’n convenant afsluiten, krijgen een Safe Party Label. Eerder werkte de stad al mee aan het Quality Nights Charter, dat vooral inzet op preventieve maatregelen zoals gratis oordoppen en drinkwater, veilige vervoersmogelijkheden en gezondheidsinfo. Het Safe Party Label zal eerder focussen op echte veiligheidsmaatregelen."

De belangrijkste ambitie van het stadsbestuur is om het uitgaansleven te verzoenen met de leefbaarheid van de buurt.

Sluit dit Safe Party Label aan bij de Safe Zones die een paar jaar terug op sommige plaatsen werden ingevoerd en waarbij de bezoeker toegang krijgt tot de aangesloten clubs op basis van zijn/haar identiteitskaart? Zullen uitbaters via dit convenant meer mogelijkheden krijgen om zelf bezoekers te kunnen onderwerpen aan fouilles en controles?

"Op dit moment zijn wij volop bezig met de voorbereiding van de modaliteiten. Wij zijn nog maar twee maanden ver met het nieuwe bestuursakkoord, veel kunnen we er nog niet over zeggen."

Hoe staat de stad tegenover het idee van een nachtburgemeester als bruggenbouwer tussen de ondernemers van het nachtleven enerzijds en de lokale overheid anderzijds?

"Wij zijn geen voorstander van een nachtburgemeester, aangezien we reeds een horecamanager hebben die zoals in andere steden een bemiddelende rol kan opnemen bij problemen. Er zijn bovendien maar enkele grotere clubs in Antwerpen, en de diversiteit van de uitgaanssector - studentencafés, fuifzalen, clubs, gewone cafés - vereist een eigen aanpak."

Is de stad het idee van een vergunning voor 24 uur genegen?

"Er zijn in Antwerpen enkele cafés zonder sluitingsuur, zoals De Rui en De Koetsier. Er is bij ons weten echter geen initiatief in de clubsector met de ambitie om de klok rond open te zijn. Mocht die vraag komen, dan zullen wij dat bekijken – uiteraard met oog voor de leefbaarheid en de nodige veiligheidsmaatregelen. Waar specifieke vergunningen rond 24 uur-openingen bestaan, zoals Amsterdam, worden er meestal wel locatiebeperkingen opgelegd."

De Nieuwe Gemeentewet en de Drugswet bepalen dat uitbaters inderdaad wettelijk verantwoordelijk zijn voor de openbare orde in en rondom hun inrichting.

De Gentse burgemeester startte een procedure op om Kompass tijdelijk te sluiten. Kan een een club verantwoordelijk gesteld worden voor het druggebruik van zijn bezoekers? Zorgt dit er niet enkel voor dat feesten richting illegaliteit verschuiven waar helemaal geen toezicht is?

"De Nieuwe Gemeentewet en de Drugswet bepalen dat uitbaters inderdaad wettelijk verantwoordelijk zijn voor de openbare orde in en rondom hun inrichting en voor het eventuele gebruik of verhandelen van drugs. Het hoeft dus niet over bewuste persoonlijke verantwoordelijkheid te gaan. De centrale vraag die wij ons bestuursrechtelijk moeten stellen, is: “Zou de overlast/het drugsgebruik/... bestaan als de inrichting er niet was.” Indien het antwoord op die vraag negatief is, kunnen er maatregelen worden opgelegd. Dat kunnen bepaalde voorwaarden zijn, zoals veiligheidsmaatregelen of infrastructurele aanpassingen, maar in een uiterste geval kan een tijdelijke sluiting opgelegd worden. Dat laatste komt in Antwerpen maar zelden voor, en is meestal gekoppeld aan een periode waarin uitbaters bepaalde voorwaarden kunnen toepassen."